Tiêu âm phòng thu, karaoke

Phòng karaoke nghe chói, giọng thu bị dội, phòng họp nói không rõ: đó là tiếng vang, không phải do âm thanh yếu. Âm dội đi dội lại giữa các bề mặt cứng làm giọng và nhạc bị nhòe. Tiêu âm xử lý tiếng phản xạ này, để âm trong phòng rõ hơn.

Bài này giúp bạn phân biệt với cách âm, chọn vật liệu, đặt vào đúng vị trí và tránh dán kín cả phòng một cách lãng phí.

Tiêu âm khác cách âm thế nào?

• Tiêu âm: giảm vang trong phòng bằng vật liệu xốp, sợi.
• Cách âm: ngăn tiếng đi ra hoặc đi vào bằng khối lượng, độ kín và tách kết cấu.

Quán karaoke, phòng trống và phòng thu sát hàng xóm cần cách âm trước, rồi mới tiêu âm. Xem cách âm phòng ngủ và bài phân biệt cách âm và tiêu âm.

Các vật liệu tiêu âm

Mút tiêu âm

Mút trứng, kim tự tháp, ô vuông và bass trap có chi phí thấp, dễ dán. Phù hợp với phòng thu gia đình. Kinh doanh hoặc nơi đông người phải chú ý tới an toàn cháy.

Tấm Sonic

Tấm Polyester phẳng, nhiều màu, hợp với phòng họp, lớp học và phòng đa năng. NRC đến 0,94 theo nhà sản xuất, tùy độ dày.

Gỗ tiêu âm

Gỗ xẻ rãnh, đục lỗ cho hội trường và phòng sang trọng, cần lớp bông phía sau để đạt hiệu quả.

Bông khoáng và bông thủy tinh

Bông khoáng có hệ số hấp âm 0,89–0,99 từ 500 Hz trở lên theo bảng, nhưng cần lớp phủ vải hoặc tấm đục lỗ để giữ sợi.

Đặt vật liệu ở đâu?

Trần

Trần trơn thường gây dội mạnh. Xử lý trần là cách hiệu quả trong phòng họp và phòng hát.

Điểm phản xạ đầu tiên

Trên tường hai bên, tại vị trí âm từ loa dội trực tiếp đến tai.

Tường đối diện loa hoặc micro

Giảm tiếng dội lại phía người nghe hoặc người hát.

Góc phòng

Âm trầm tích tụ ở góc. Bass trap dày đặt ở đây giúp bass gọn hơn.

Quanh cửa và khe

Dùng để làm kín là thuộc về cách âm, không phải tiêu âm.

Chọn theo phòng

• Phòng thu nhỏ: mút dày 5 cm, thêm bass trap.
• Karaoke gia đình: kết hợp mút hoặc Sonic, để lại một phần bề mặt cứng để không quá "khô".
• Quán karaoke: cách âm trước, tiêu âm bằng vật liệu có hồ sơ cháy phù hợp.
• Phòng họp, lớp học: Sonic hoặc trần tiêu âm, không cần gai.
• Hội trường: gỗ tiêu âm và thiết kế âm học.

Ước tính chi phí vật liệu

Phòng 4 × 5 × 3 m có tường 54 m². Phủ khoảng 35% là 19 m².

• Mút 50 × 50 cm: 19 ÷ 0,25 = 76 tấm. Với giá 76.000 đ/tấm: khoảng 5.776.000 đ.
• Sonic 1220 × 2440 mm: 19 ÷ 2,98 ≈ 6,4, cần 7 tấm × 790.500 đ = 5.533.500 đ.

Đó là ước tính để so sánh. Chưa bao gồm keo, nhân công và phần cách âm.

Nguyên tắc thi công

1. Xử lý cách âm trước.
2. Nghe thử rồi mới bổ sung: không phủ 100% ngay từ đầu.
3. Phân bố đều trên nhiều mặt thay vì một mảng lớn.
4. Kiểm tra keo trên một tấm trước.
5. Giữ xa nguồn nhiệt và đảm bảo lối thoát an toàn.

Lỗi thường gặp: dán kín làm phòng "chết", nghe bí; chỉ dùng mút mỏng cho âm bass; bỏ quên trần.

Hình ảnh tiêu âm